KKM’nin Maliyeti, Depremlerin Yıkımını Aştı

Eski Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin ‘çağın buluşu’ olarak tanımladığı kur korumalı mevduat (KKM) uygulamasının maliyetinin, Türkiye’nin 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremlerinin ardından yapılan yeniden inşa harcamalarını geride bıraktığı ortaya çıktı. Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) Merkez Direktörü Prof. Dr. Hakkı Hakan Yılmaz, KKM’nin kamuya maliyetinin gayrisafi yurt içi hasılaya (GSYH) oranının yüzde 7.8’e ulaştığını hesapladı. Yılmaz, “Deprem harcamalarının GSYH’ye oranı tahakkuk bazlı yüzde 6.1, nakit bazlı ise yaklaşık yüzde 4. Sonuç olarak, deprem için harcadığımızdan daha fazla kaynağı KKM ve Merkez Bankası’nın (TCMB) zararları için ödemiş olduk.” dedi.

6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli depremler 11 ili yıkıma uğratırken, resmi verilere göre 53 bin 537 vatandaşımız hayatını kaybetti. Yılmaz, KKM’nin oluşturduğu zararın kamusal bir maliyet olduğunu belirterek, “Bu maliyet, deprem harcamalarının üzerinde, eğitim ve kamu yatırım teşvik harcamalarının ise bir katı kadar. Burada sorun, hatalı kararların bedelinin sürekli topluma ödettirilmesi ve bunun siyasi ile yönetsel hesap verebilirlik açısından yeterince sorgulanmaması.” ifadelerini kullandı.

KKM nedeniyle Merkez Bankası, 2025 yılında 1 trilyon 64 milyar lira zarar etti. TCMB, 2023 yılını 818 milyar lira, 2024 yılını ise 700 milyar lira zararla kapatmıştı.